و مجازآلود : آلودهء بگناه . آلودگان ( ludeg n ) پ . ج آلوده . آلودگى ( ludegi ) ا . پ . آلايش به كار هاى به دو دشوار و با زحمت و مشقت . و ناپاكى و پليدى . آلودن ( ludan ) ف ل . پ . لكه‌دار شدن و ناپاك شدن . و ف م . ملوث كردن و لكه‌دار كردن . و ناپاك كردن و نجس كردن . و اندودن . آلوده ( lude ) ص . پ . ملوث و نجس شده . و لكه‌دار و ناپاك و پليد . و اندود شده . و آشفته و مضطرب و پريشان و مشوش و شوريده . و مغلوب . و آلوده دامن : كسى كه دامنش به عيب و عارى لكه‌دار شده باشد . و آلوده خون : گريان و اشك‌ريز . آلور ( lur ) ا . پ . سرين . و نشستنگاه . آلوزرد ( lu - zard ) ا . پ . يكى از اقسام آلو كه در آخر تابستان و اول پائيز مىرسد . آلوس ( lus ) ا . پ . نگاه بر گوشهء چشم كه از روى خشم و ناز باشد . آلوسن ( lusan ) ا . پ . قسمى از آلو . و ص . چيزى كه موجب شكم روش شود و لينت شكم آورد . آلو سياه ( lu - si h ) ا . پ . قسمى از آلو كه ترش‌مزه و سياه رنگ بود . آلوشيدن ( lucidan ) ف م . پ . در بغل گرفتن . آلو قيصى ( lu - qeysi ) ا . پ . ميوه‌اى ما بين آلو و زردآلو و قيصى . آلو گرده ( lu - gorde ) ا . پ . ميوه‌اى هسته‌دار و زرد رنگ شبيه به زردآلو . آلوند ( lvand ) ا خ . پ . مر . الوند . آلونك ( lunak ) ا . پ . منزل محقر و كوچك . آلونه ( lune ) ا . پ . سرخاب . و بزك زنها . و وجاهت . آلوه ( luh ) ا . پ . عقاب . آلوه ( lovve ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - چوب عود . آله ( le ) ا . پ . آلك و سنبل الطيب . آله ( loh ) ا . پ . عقاب . آله ( leh ) ص . ع . سرگشته و آشفته و سرگردان و حيران . آلهة ( lehat ) ع . ج إله ( el h ) . آلى ( l ) ص . ع . مرد بزرگ سرين . و گوسپندى كه دنبه‌اش بزرگ باشد . آلى ( li ) ص . ع . كوسپندى كه دنبه‌اش بزرگ باشد . يقال كبش آل . و نيز رجل آل : مرد بزرگ سرين . و نيز درنگ كننده و تقصير نماينده . ج : اوالى . آلى ( li ) ص . پ . زعفرانى رنگ . آلى ( li ) ص . پ . - مأخوذ از تازى - منسوب به آلت . و در اصطلاح طبيعى مادهء آلى ماده ايرا گويند كه داراى آلات مختلف بوده و تعريف جزء آن بر كلش صادق نيايد . بر خلاف مادهء غير آلى كه داراى آلات مختلف نيست و تعريف جزء بر كلش صادق مىآيد . مثلا درخت داراى آلات مختلف است از قبيل ساقه و ريشه و برگ و ميوه كه هيچيك از اين آلات را درخت نمىتوان خواند . و همچنين حيوان كه داراى دست و پا و سر و شكم و غيره مىباشد ، اما آب ماده‌اى غير آلى است : يك قطره را آب و يك دريا را نيز آب مىگويند . و همچنين سنگ : يك قطعهء كوچك را سنگ و يك كوه را هم سنگ مىگويند . آلىبالى ( li - b li ) ا . پ . آلوبالو . آلية ( liat ) ص . ع . مؤنث آلى . زن درنگ‌كننده و تقصير نماينده . ج : اوالى . آليختن ( lixtan ) ف ل . پ . سرد و پا ايستادن و لگد انداختن . آليدن ( lidan ) ف ل . پ . برگشتن و باز ايستادن . و لرزيدن از ترس . و تقصير كردن و گناه كردن . و وفا نكردن به عهد خود . و ملامت كردن . آليز ( liz ) ا . پ . جفته و لگد و جست و خيز ستور . آليزش ( lizec ) م ح . پ . آليدن . آليزنده ( lizande ) ص . پ . شرور و لگد زننده مانند اسب . آليزيدن ( lizidan ) ف م . پ . لگد زدن و جنبانيدن . و آزردن . و بيزار كردن . و ملامت كردن . و ف ل . جست‌وخيز كردن . و جهيدن . و غم خوردن و دلتنگ شدن . و متشنج شدن . و شكايت كردن . آليه ( lie ) ص . پ . مأخوذ از تازى مؤنث آلى مانند مواد آليه . مر . آلى را . آم ( m ) ا خ . ع . شهريست كه جهت كارخانه هاى پارچه‌بافى مشهور شده . آم ( mm ) ص . ع . قصدكننده . ج : امام . آما ( m ) ا . پ . مشاطه و زينت‌كننده . آما ( m ) ص . پ . كسى كه بياماند و پر كند . و حاضر نمايد و مهيا سازد . آماج ( m j ) ا . پ . قلبه . و فدان . و تودهء خاك براى نشانهء تير . و يك تير پرتاب را يك آماج گويند . و آماج آهن : افزاريست كه برزگران زمين را بدان شيار كنند . و گويند آماج يك حصه از بيست و چهار حصهء فرسخ است چه هر فرسخى سه ميل و هر ميلى دو ندا و هر ندائى چهار آماج است . و آماج ساختگى نشانه‌اى را گويند كه مصنوعى باشد نه طبيعى . و نيز آماج بمعنى تخت . آماجگاه ( m j - g h ) ا . پ . جايى كه نشانهء تير در آنجا نهند . و دنيا .